Orqaga
Insoniyat Ilm-fan Koinot Madaniyat va sanʼat Biografiya
Saralash:
TOP
Joylangan sana Xronologiya TOP
Asrlar
m. a. XXV m. a. IX m. a. XI m. a. LXVI m. a. LVI m. a. XXXII m. a. XXXI m. a. XXVII m. a. XXVI m. a. XVIII m. a. XVI m. a XV m. a. VIII m. a. VII m. a. VI m. a. IV m. a. III m. a. II m. a. I I II III IV V VI VII VIII IX X XI XII XIII XIV XV XVI XVII XVIII XIX XX XXI
Umumiy maqolalar soni: 20

Abu Rayhon Beruniy

qomusiy olim

Abu Ali ibn Sino

oʻrta osiyolik buyuk tabib
Muqaddas Rim imperiyasining tashkil topishi.

Muqaddas Rim imperiyasi

962-yil
Osiyo mamlakatlarining o'rta asr shaharlari.

Oʻrta asrlarda Osiyo mamlakatlaridagi shaharlar

X–XV

Qoraxoniylar

X asr
 Mushaklar tarixi.

Mushakbozlik tarixi

X asr
 Klassik Maya sivilizatsiyasining tanazzuli.

Maya sivilizatsiyasi tanazzuli

900-yil
Fransiyada markazlashgan davlatning tashkil topishi.

Oʻrta asrlar Fransiyasida markazlashgan davlatning tashkil topishi

X–XIII

Gʻaznaviylar

X–XI
 Zamonaviy raqamlar va sanoq sistemalarining rivojlanish tarixi.

Zamonaviy raqamlar va sanoq sistemalarining rivojlanishi tarixi

976-yil
 Kapetinglar sulolasi haqida ma'lumot.

Kapetinglar sulolasi

X asr

Qaffol ash-Shoshiy

alloma, qonunshunos va shoir
Yevropada o'rta asr shaharlari.

Yevropada oʻrta asr shaharlari

X–XV

Oʻrta asrlarda Xitoy

X–XV

Yaroslav Donishmand

Kiyevning buyuk knyazi

Xorazm davlati va uning yuksalishi

X asr

Fotimiylar sulolasi

909–1171

X–XII asrlarda Movarounnahr va Sharqiy Turkistonda adabiyot

X–XII
 Toltek madaniyati haqida ma'lumot.

Toltek madaniyati

VIII–XII

Ahmad as-Sagʻoniy

olim

Menyu

  • Hodisalar Tarixiy hodisa va biografiyalar xronologiyasi.
  • To‘plamlar Turli mavzular bo‘yicha maqolalar to‘plami.
  • Glossariy Turli tarixiy terminlar to‘plami.
David
Mikelanjelo

Yuqori Uygʻonish davri haykaltaroshi Mikelanjelo Buonarroti tomonidan yasalgan marmar haykal. U ilk marta 1504-yil 8-iyunda Italiyaning Florensiya shahri Piazza della Signoria maydonida jamoatchilikka taqdim etilgan.
David Mikelanjelo
Yuliy Sezar
Mil. av. 100–44-yillar

Birinchi triumvirat aʼzosi boʻlgan Sezar Rim armiyasiga Galliya urushida boshchilik qiladi. Soʻngra fuqarolar urushi davrida oʻzining siyosiy raqibi boʻlgan Pompeyni magʻlub etadi va miloddan avvalgi 49-yildan 44-yilgacha, uning joniga qasd qilingunga qadar Rimni diktator sifatida boshqaradi.

Sezarning keyingi tarjimayi holini yoritib bergan Svetoniy va Plutarx asarlari asosiy manbalardir. Koʻpgina tarixchilar Sezarni tarixdagi eng buyuk harbiy rahbarlardan biri deb hisoblaydi. Keyinchalik uning taxallusi “imperator” soʻzining sinonimi sifatida qabul qilindi: “Sezar” unvoni butun Rim imperiyasida qoʻllanilgan. Bu esa keyinchalik nemischa “Kaiser” va ruscha “sar” soʻzlari kelib chiqishiga turtki boʻldi.
David Mikelanjelo
Galiley teleskopi

1609-yilda italiyalik astronom, matematik, fizik va mutafakkir Galileo Galiley uch marta kattalashtirib koʻrsatadigan qurilmani yaratdi va yulduzlarni oʻrganish uchun uni osmonga qaratdi. Shunday qilib, bu qurilma teleskopga aylandi.

Galiley teleskopi bu — refraktor bilan ishlaydigan optik teleskopning bir turi boʻlib, linzalar tizimidagi yorugʻlik nurlarining sinishiga asoslanadi. 1611-yilda Kepler teleskop okulyaridagi sochuvchi linzani yigʻuvchi linza bilan almashtirish taklifini kiritdi. U ajraladigan nurlar yoʻnalishini — obyektiv (F) bilan parallel nurga qaratilganidan soʻng oʻzgartirdi.

Bunday oʻzgarish teleskopning koʻrish maydonini kengaytirdi, yaʼni osmonning katta qismini qoplab olishga imkon berdi. Lekin u teskari tasvirni uzatdi. Kepler teleskopidan foydalangan astronomlar “teskari dunyoni” kuzatishga odatlanib qoldi.
David Mikelanjelo
Nil Armstrong
1930 — 2012

U 1969-yil iyul oyida Oy tomon yoʻlga chiqqan “Apollon-11” kosmik kemasi ekipajini boshqardi. Ularning asosiy vazifasi oyni zabt etish edi. Armstrong va uning sherigi Baz Oldrin 2 soat 31 daqiqa va 40 soniya davomida oy yuzasida boʻlishdi.

AQSh “Apollon-11” loyihasi uchun 25 milliard dollar sarfladi. Bugungi qiymatda esa bu miqdor 150 millarddan oshgan boʻlardi — mana bu haqiqiy investitsiya. Qiziqarli faktlardan biri, Armstrongning yurak urushi “Apollon-11” uchirilishi paytida daqiqasiga 110 marotaba yetgan. Oyga qoʻnganda esa bu koʻrsatkich daqiqasiga 150 taga koʻtarilgan.
David Mikelanjelo